Naar de inhoud
kalenderkees

Seizoenen

Het is nu herfst. De winter begint op maandag 21 december 2026 om 21:50 uur (nog 30 dagen).

Astronomisch begin van de seizoenen

Begin van de seizoenen (Nederlandse tijd)
JaarLenteZomerHerfstWinter
202620 maart15:4521 juni10:2523 september02:0521 december21:50
202720 maart21:2421 juni16:1023 september08:0122 december03:42
202820 maart03:1720 juni22:0122 september13:4521 december09:20
202920 maart09:0121 juni03:4822 september19:3721 december15:14
203020 maart14:5121 juni09:3123 september01:2721 december21:09
203120 maart20:4021 juni15:1723 september07:1522 december02:55

Meteorologisch beginnen de seizoenen altijd op 1 maart (lente), 1 juni (zomer), 1 september (herfst) en 1 december (winter).

Ook interessant: de langste dag en de kortste dag van het jaar.

Vier seizoenen

In Nederland kennen we vier seizoenen: lente, zomer, herfst en winter. Elk seizoen duurt ongeveer drie maanden en heeft zijn eigen weer, daglengte en sfeer. Toch is er geen eenduidig antwoord op de vraag wanneer een seizoen begint. Er bestaan namelijk twee manieren om de seizoenen in te delen: astronomisch en meteorologisch.

Waarom zijn er seizoenen?

Seizoenen ontstaan doordat de aardas schuin staat, ongeveer 23,4 graden ten opzichte van de baan rond de zon. Terwijl de aarde in een jaar rond de zon draait, is het noordelijk halfrond een deel van het jaar naar de zon toe gekanteld en een deel van het jaar ervan af. Als het naar de zon toe staat, komt het zonlicht hoger aan de hemel binnen en zijn de dagen langer: dat is onze zomer. Staat het noordelijk halfrond van de zon af, dan staat de zon laag en zijn de dagen kort: winter. Op het zuidelijk halfrond is het precies andersom.

Het astronomische begin

Het astronomische begin van de seizoenen wordt bepaald door de stand van de aarde ten opzichte van de zon:

Omdat een jaar niet precies 365 dagen telt en de baan van de aarde niet perfect rond is, verschuiven deze momenten een beetje. Het astronomische begin valt daardoor niet elk jaar op dezelfde datum of hetzelfde tijdstip. De seizoenen zijn ook niet precies even lang.

Het meteorologische begin

Meteorologen gebruiken een eenvoudigere indeling. Bij hen beginnen de seizoenen altijd op de eerste dag van een maand:

Elk meteorologisch seizoen bestaat zo uit drie hele maanden. Dat maakt het makkelijk om weergegevens per seizoen te vergelijken, bijvoorbeeld om te bepalen of een zomer warmer was dan gemiddeld. Het meteorologische begin ligt steeds ongeveer drie weken vóór het astronomische begin, en sluit vaak beter aan bij hoe het weer aanvoelt.

Veelgestelde vragen

Welk seizoen is het nu?
Astronomisch gezien is het nu herfst. De winter begint op maandag 21 december 2026 om 21:50 uur.
Wat is het verschil tussen het astronomische en het meteorologische begin van een seizoen?
Het astronomische begin hangt af van de stand van de aarde ten opzichte van de zon en valt elk jaar op een iets andere dag. Het meteorologische begin is een vaste afspraak: de seizoenen beginnen dan altijd op 1 maart, 1 juni, 1 september en 1 december.
Waarom hebben we seizoenen?
Omdat de aardas scheef staat. Daardoor krijgt het noordelijk halfrond in de zomer meer en hoger invallend zonlicht dan in de winter. De afstand tot de zon speelt nauwelijks een rol.
Welk begin is het officiële begin van een seizoen?
Beide worden gebruikt. Op kalenders staat meestal het astronomische begin, terwijl weerdiensten en klimaatstatistieken met het meteorologische begin werken.